Η πρόταση βασίζεται στην παροχή οικονομικών και φορολογικών κινήτρων προς τους developers, με αντάλλαγμα τη δέσμευσή τους να κατασκευάζουν και να διαθέτουν κατοικίες αποκλειστικά προς μακροχρόνια μίσθωση, με ενοίκια που δεν θα υπερβαίνουν το 25%–30% του καθαρού εισοδήματος των εργαζομένων.
«Σήμερα δεν υπάρχει το κατάλληλο νομοθετικό πλαίσιο για να λειτουργήσει η προσιτή κατοικία», ανέφερε ο κ. Ανδριόπουλος, εξηγώντας ότι το υψηλό κόστος κατασκευής δεν επιτρέπει τη διάθεση νέων κατοικιών με χαμηλά μισθώματα, χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η οικονομική βιωσιμότητα των επενδύσεων.
Όπως αποκάλυψε, βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη συζητήσεις με την κυβέρνηση για τη διαμόρφωση του νέου πλαισίου, εκφράζοντας την ελπίδα ότι το ζήτημα θα διευθετηθεί μέσα στους επόμενους μήνες.
Χαμηλότερος ΦΠΑ με αντάλλαγμα προσιτά ενοίκια
Η πρόταση διαφοροποιείται από τα υφιστάμενα προγράμματα επιδότησης ενοικίου ή ενίσχυσης της αγοράς κατοικίας, μέσω επιδοτούμενων χαμηλότοκων δανείων καθώς στοχεύει στην αύξηση της προσφοράς νέων διαμερισμάτων.
Στον πυρήνα της πρότασης βρίσκεται η μείωση του κόστους ανάπτυξης των κατοικιών μέσω ειδικών φορολογικών ρυθμίσεων.
Μεταξύ των κινήτρων που εξετάζονται περιλαμβάνονται η μείωση του ΦΠΑ στην κατασκευή, με πρόταση για συντελεστή 6% αντί 24%, και πρόσθετες φορολογικές ελαφρύνσεις για επενδύσεις που θα πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια προσιτής κατοικίας.
Σε αντάλλαγμα, οι επενδυτές θα δεσμεύονται να διατηρούν τα διαμερίσματα στην αγορά μίσθωσης, χωρίς δυνατότητα μεμονωμένης πώλησής τους κατά τη διάρκεια της περιόδου δέσμευσης.
«Η ανάπτυξη προσιτής κατοικίας, η οποία είναι διαφορετική από την κοινωνική κατοικία, θα πρέπει να αφορά αποκλειστικά στην ενοικίαση, να απευθύνεται σε ιδιώτες και να μην περιλαμβάνει επιδότηση ενοικίου», υπογράμμισε ο επικεφαλής της DIMAND.
Το προτεινόμενο μοντέλο προϋποθέτει χαμηλότερες αποδόσεις για τους επενδυτές κατά την αρχική περίοδο, με προοπτική οικονομικής ωρίμανσης των έργων σε ορίζοντα 10 έως 15 ετών.
Ανάλογα εργαλεία εφαρμόζονται ήδη στην Πορτογαλία, όπου το πρόγραμμα προσιτής μίσθωσης Programa de Arrendamento Acessível, που θεσπίστηκε το 2019, προσφέρει φορολογικά πλεονεκτήματα σε ιδιοκτήτες που διαθέτουν κατοικίες με μισθώματα χαμηλότερα από τα προβλεπόμενα όρια της αγοράς.
Στο αρχικό καθεστώς, τα σχετικά εισοδήματα μπορούσαν να απαλλάσσονται από τον φόρο εισοδήματος, υπό την προϋπόθεση τήρησης των κανόνων επιλεξιμότητας και των ελάχιστων χρονικών δεσμεύσεων.
Παράλληλα, η χώρα έχει υιοθετήσει ειδικές φορολογικές ρυθμίσεις για επιλέξιμα έργα κατασκευής και αποκατάστασης κατοικιών που προορίζονται για προσιτή μίσθωση.
Στην Ισπανία, η ανάπτυξη κατοικιών προσιτής μίσθωσης στηρίζεται σε συνδυασμό δημόσιας γης, ιδιωτικών επενδύσεων και περιορισμών στα ενοίκια.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το πρόγραμμα Plan Vive της Περιφέρειας Μαδρίτης, μέσω του οποίου δημόσια οικόπεδα παραχωρούνται σε ιδιωτικές εταιρείες για την κατασκευή και διαχείριση κατοικιών με ελεγχόμενα μισθώματα.
Οι συμβάσεις μπορούν να έχουν διάρκεια έως 50 χρόνια, επιτρέποντας στους επενδυτές να αποσβέσουν το αρχικό κόστος μέσω μακροχρόνιων εισοδημάτων από ενοίκια.
Η παραχώρηση της γης περιορίζει το απαιτούμενο αρχικό κεφάλαιο, ενώ οι ιδιώτες αναλαμβάνουν την κατασκευή, χρηματοδότηση και λειτουργία των κατοικιών.
