Το Λονδίνο γίνεται developer

Με £100 εκατ. δημόσιο κεφάλαιο, η μητροπολιτική αρχή μπαίνει απευθείας στο Silvertown και επιχειρεί να αλλάξει το μοντέλο παραγωγής κατοικίας: το Δημόσιο δεν χρηματοδοτεί απλώς, αλλά αναλαμβάνει επενδυτικό ρίσκο δίπλα στους ιδιώτες.

Σε ρόλο developer περνά πλέον η μητροπολιτική αρχή του Λονδίνου, εγκαινιάζοντας ένα νέο μοντέλο παρέμβασης στην αγορά κατοικίας που ο δήμαρχος Sadiq Khan συνδέει ευθέως με το παράδειγμα της Σιγκαπούρης.

Πρώτο μεγάλο τεστ είναι το Silvertown, στα Royal Docks του ανατολικού Λονδίνου, όπου η Greater London Authority (GLA) επενδύει £100 εκατ. για να συμμετάσχει στη Silvertown Partnership, με στόχο την επιτάχυνση μιας από τις μεγαλύτερες αστικές αναπλάσεις της βρετανικής πρωτεύουσας. Το σχέδιο προβλέπει περίπου 7.000 νέες κατοικίες, ενώ περίπου 1.000 αναμένεται να βρίσκονται υπό κατασκευή έως το 2028.

Η κίνηση σηματοδοτεί ουσιαστική μετατόπιση της στεγαστικής πολιτικής του Λονδίνου. Αντί η GLA να περιορίζεται στον ρόλο του ιδιοκτήτη γης, του χρηματοδότη ή του φορέα που διευκολύνει ιδιωτικές επενδύσεις, αποκτά άμεση συμμετοχή στο αναπτυξιακό σχήμα. Σύμφωνα με την επίσημη απόφαση, η GLA προβλέπεται να αποκτήσει ποσοστό 50% στη Silvertown Partnership, με τη Lendlease και την The Crown Estate να συμμετέχουν μέσω του κοινού τους επενδυτικού σχήματος.

30% προσιτή κατοικία

Το αναθεωρημένο masterplan που ενέκρινε η Newham Council προβλέπει ότι το 30% της κατοικίας, υπολογιζόμενο με βάση τα κατοικήσιμα δωμάτια, θα είναι affordable housing. Η πρώτη φάση περιλαμβάνει 1.032 κατοικίες, περισσότερες από τις μισές από τις οποίες χαρακτηρίζονται προσιτές.

Ήδη, η ευρύτερη συνεργασία Lendlease–The Crown Estate έχει προγραμματίσει την έναρξη κατασκευής 326 προσιτών κατοικιών στο Silvertown από τον Σεπτέμβριο του 2026. Το έργο έχει επίσης εξασφαλίσει £233 εκατ. χρηματοδότησης υποδομών από τη Homes England.

Το Silvertown αναπτύσσεται σε έκταση περίπου 60 acres —περίπου 24 εκτάρια— που παρέμενε σε μεγάλο βαθμό ανενεργή επί τέσσερις δεκαετίες. Εκτός από τις κατοικίες, προβλέπονται χώροι εργασίας, λιανεμπόριο, εστίαση, πολιτιστικές χρήσεις και δημόσιοι χώροι, καθώς και η αποκατάσταση των ιστορικών Millennium Mills και Silo D. Νέα πεζογέφυρα και ποδηλατική σύνδεση πάνω από το Royal Victoria Dock θα συνδέσει επίσης την περιοχή με το Custom House και την Elizabeth Line.

Το «μοντέλο της Σιγκαπούρης»

Η νέα πρωτοβουλία City Hall Developer επιχειρεί να εισαγάγει στο Λονδίνο στοιχεία ενός περισσότερο παρεμβατικού μοντέλου, εμπνευσμένου από τη Σιγκαπούρη, όπου ο δημόσιος τομέας έχει κεντρικό ρόλο στην παραγωγή κατοικίας. Η λογική είναι ότι η δημόσια αρχή δεν περιμένει αποκλειστικά από την αγορά να καταστήσει ένα δύσκολο project βιώσιμο: εισφέρει κεφάλαιο, συμμετέχει στο επενδυτικό σχήμα και μοιράζεται το αναπτυξιακό ρίσκο.

Το Silvertown λειτουργεί έτσι ως πιλοτικό έργο μιας ευρύτερης στρατηγικής. Η City Hall Developer υποστηρίζεται από σχεδόν £2 δισ. κρατικών πόρων, υπό μορφή επιχορηγήσεων και χαμηλότοκων δανείων, ενώ η κυβέρνηση έχει διαθέσει στην GLA έως £11,7 δισ. για το Social and Affordable Homes Programme 2026–2036.