Ελλάδα – Κίνα: Νέα πεδία συνεργασίας στην Τεχνητή Νοημοσύνη

Η μελέτη καταγράφει την ταχεία ανάπτυξη της AI στην Κίνα και εξετάζει τις δυνατότητες ελληνοκινεζικής συνεργασίας, επισημαίνοντας παράλληλα ότι οι δύο χώρες διαθέτουν ήδη σημαντικό οικονομικό και ερευνητικό υπόβαθρο.

Επενδύσεις €2,3 δισ. από την Κίνα

Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, οι συνολικές εισροές κινεζικών άμεσων ξένων επενδύσεων στην Ελλάδα από την ηπειρωτική Κίνα, το Χονγκ Κονγκ και το Μακάο ανήλθαν την περίοδο 2013-2025 σε περίπου 2,3 δισ. ευρώ. Μόνο το απόθεμα επενδύσεων από την ηπειρωτική Κίνα έφθασε το 2025 περίπου στο 1 δισ. ευρώ. Παράλληλα, οι ετήσιες επενδυτικές ροές ακολούθησαν ανοδική πορεία, από 23 εκατ. ευρώ το 2021 σε 45 εκατ. ευρώ το 2022, 64 εκατ. ευρώ το 2023, 81 εκατ. ευρώ το 2024 και 139 εκατ. ευρώ το 2025.

Στο εμπόριο, οι ελληνικές εξαγωγές προς την Κίνα αυξήθηκαν το 2025 κατά 68,1%, στα 697,2 εκατ. ευρώ, από 414,6 εκατ. ευρώ το 2024. Την ίδια περίοδο, οι εισαγωγές από την Κίνα μειώθηκαν κατά 6,6%, στα 6,48 δισ. ευρώ, με αποτέλεσμα το εμπορικό έλλειμμα να περιοριστεί κατά περίπου 740 εκατ. ευρώ ή 11,34%.

Έρευνα και εκπαίδευση

Η Ελλάδα και η Κίνα διαθέτουν διαφορετικά αλλά συμπληρωματικά πλεονεκτήματα στην AI. Η Κίνα έχει αναπτύξει εκτεταμένο τεχνολογικό οικοσύστημα, με μεγάλες επενδύσεις σε υποδομές, έρευνα και βιομηχανικές εφαρμογές, ενώ η Ελλάδα διαθέτει ισχυρό επιστημονικό και ερευνητικό δυναμικό και επενδύει στην ανάπτυξη υπολογιστικών υποδομών.

Η μελέτη εντοπίζει περιθώρια για κοινά ερευνητικά προγράμματα, ανταλλαγές ερευνητών και συνεργασίες πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και επιχειρήσεων.

Στο ελληνικό οικοσύστημα ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο AI Factory «ΦΑΡΟΣ», γύρω από τον υπερυπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟΣ», ως υποδομή που μπορεί να υποστηρίξει ερευνητικές και τεχνολογικές εφαρμογές.

Η AI στη ναυτιλία και τα λιμάνια

Η ναυτιλία αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα πεδία δυνητικής συνεργασίας, καθώς Ελλάδα και Κίνα έχουν ήδη αναπτύξει ισχυρούς οικονομικούς δεσμούς στον κλάδο.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να αξιοποιηθεί στη βελτιστοποίηση της λειτουργίας λιμένων, τη διαχείριση φορτίων, τον σχεδιασμό δρομολογίων, την ενεργειακή αποδοτικότητα, την προληπτική συντήρηση πλοίων και τον σχεδιασμό νέων πλοίων.

Η προοπτική αυτή συνδέεται και με την ισχυρή θέση της Κίνας στη ναυπηγική βιομηχανία. Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, τα κινεζικά ναυπηγεία εξασφάλισαν το 56,1% των παγκόσμιων νέων παραγγελιών το 2025, σε όρους χωρητικότητας.

Τουρισμός και πολιτισμός

Στον τουρισμό, οι εφαρμογές της AI μπορούν να αφορούν την εξατομίκευση των ταξιδιωτικών υπηρεσιών, την αυτόματη μετάφραση και την πολύγλωσση εξυπηρέτηση, τις ψηφιακές ξεναγήσεις και την προσαρμογή του τουριστικού προϊόντος στις ανάγκες των Κινέζων επισκεπτών. Αντίστοιχα, στον πολιτισμό, η τεχνολογία μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ψηφιοποίηση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς, πεδίο στο οποίο έχουν ήδη αναπτυχθεί ελληνοκινεζικές πρωτοβουλίες.

AI στην πολιτική προστασία

Ένα ακόμη πεδίο που αναδεικνύει η μελέτη είναι η πολιτική προστασία και η διαχείριση φυσικών καταστροφών. Η αξιοποίηση τεχνητής νοημοσύνης και μεγάλων δεδομένων μπορεί να ενισχύσει την πρόβλεψη ακραίων καιρικών φαινομένων, τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης και τη διαχείριση κινδύνων. Η μελέτη αναφέρεται, μεταξύ άλλων, σε κινεζικές εφαρμογές που συνδυάζουν δεδομένα από μετεωρολογικούς δορυφόρους με τεχνολογίες AI.

Το πλαίσιο συνεργασίας

Για την περαιτέρω ανάπτυξη των σχέσεων, η μελέτη προτείνει την ενίσχυση του θεσμικού και οργανωτικού πλαισίου, μεταξύ άλλων μέσω της επικαιροποίησης του υφιστάμενου πλαισίου επιστημονικής και τεχνολογικής συνεργασίας, με ειδική αναφορά στην Τεχνητή Νοημοσύνη.

Παράλληλα, προτείνεται η δημιουργία σταθερότερων διαύλων επικοινωνίας μεταξύ υπουργείων, πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και επιχειρήσεων των δύο χωρών. Ιδιαίτερη σημασία έχει, ωστόσο, η συμβατότητα της συνεργασίας με το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο για την AI, καθώς Ελλάδα και Κίνα ακολουθούν διαφορετικές προσεγγίσεις σε ζητήματα όπως η διακυβέρνηση της τεχνολογίας, η προστασία δεδομένων, η κυβερνοασφάλεια και η αξιολόγηση κινδύνων.