Η στρατηγική, γνωστή στη Silicon Valley ως «AI rollup», βασίζεται στην εξαγορά ώριμων εταιρειών που δραστηριοποιούνται σε κλάδους με χαμηλή τεχνολογική διείσδυση και στην αναδιοργάνωσή τους γύρω από εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, με στόχο την αύξηση της παραγωγικότητας και της κερδοφορίας.
Σε αντίθεση με το παραδοσιακό μοντέλο, όπου οι εταιρείες τεχνολογίας πωλούν λογισμικό σε επιχειρήσεις, τα venture capitals επιλέγουν να αποκτήσουν τον έλεγχο των ίδιων των επιχειρήσεων, ενσωματώνοντας την τεχνολογία απευθείας στις λειτουργίες τους.
Από τις startups στις εξαγορές δισεκατομμυρίων
Η τάση έχει ήδη αρχίσει να επεκτείνεται και στις δημόσιες αγορές. Τον Δεκέμβριο, η General Catalyst και η Trian συμφώνησαν στην εξαγορά της Janus Henderson έναντι 7,6 δισ. δολαρίων, ενώ τον Μάιο η Long Lake Management ανακοίνωσε συμφωνία ύψους 6,3 δισ. δολαρίων για την απόκτηση της American Express Global Business Travel, προσφέροντας premium 65% στους μετόχους της εταιρείας.
Η General Catalyst περιγράφει το μοντέλο ως «service as software», μια προσέγγιση που επιχειρεί να μεταφέρει τα πλεονεκτήματα του SaaS (Software as a Service) στις υπηρεσίες. Η λογική είναι ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να επιτρέψει στις επιχειρήσεις υπηρεσιών να αναπτύσσονται χωρίς αντίστοιχη αύξηση του λειτουργικού κόστους, όπως ακριβώς συνέβη με τις εταιρείες λογισμικού την προηγούμενη δεκαετία.
Οι κλάδοι που βρίσκονται στο στόχαστρο
Οι επενδυτές επικεντρώνονται κυρίως σε τομείς όπου ο ψηφιακός μετασχηματισμός προχωρά με αργούς ρυθμούς, όπως η υγεία, η λογιστική, οι ασφαλιστικές υπηρεσίες, η εξυπηρέτηση πελατών, η διαχείριση ακινήτων και οι κατασκευές. Στόχος είναι η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης για την αυτοματοποίηση διαδικασιών, τη βελτίωση της εξυπηρέτησης πελατών και τη μείωση του λειτουργικού κόστους, δημιουργώντας ταυτόχρονα νέες δυνατότητες ανάπτυξης.
Νέο μοντέλο απέναντι στο private equity
Η νέα στρατηγική διαφοροποιείται σημαντικά από το παραδοσιακό μοντέλο του private equity, το οποίο βασίζεται κυρίως στη χρηματοοικονομική μόχλευση και στη βελτίωση των περιθωρίων κέρδους μέσω αναδιάρθρωσης.
Αντίθετα, τα AI rollups στηρίζονται στην ανάπτυξη και στην τεχνολογική αναβάθμιση των επιχειρήσεων. Τα κεφάλαια που δημιουργούνται από τη βελτίωση της αποδοτικότητας επανεπενδύονται σε νέες εξαγορές, δημιουργώντας έναν κύκλο επέκτασης που θυμίζει περισσότερο τη λογική των venture capitals παρά των παραδοσιακών επενδυτικών κεφαλαίων.
Η περίπτωση της Long Lake
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Long Lake Management, η οποία μέσα σε μόλις τρία χρόνια έχει αποκτήσει περισσότερες από 30 εταιρείες στους τομείς της διαχείρισης ακινήτων, των κατασκευών και των επαγγελματικών ταξιδιών.
Η εταιρεία έχει αναπτύξει την ιδιόκτητη πλατφόρμα τεχνητής νοημοσύνης Nexus, η οποία έχει σχεδιαστεί ειδικά για τις ανάγκες των κλάδων στους οποίους δραστηριοποιείται. Σύμφωνα με τη διοίκηση της Long Lake, η πλατφόρμα εμφανίζει σημαντικά καλύτερες επιδόσεις σε εξειδικευμένες εργασίες σε σχέση με τα γενικής χρήσης μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης.
Παράλληλα, η εταιρεία επενδύει στην ενσωμάτωση μηχανικών λογισμικού μέσα στις επιχειρήσεις που αποκτά, επιδιώκοντας μακροπρόθεσμο μετασχηματισμό και όχι απλώς βραχυπρόθεσμη βελτίωση οικονομικών δεικτών.
Πίεση στις επενδύσεις λογισμικού
Η άνοδος των AI rollups έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία πολλές από τις μεγάλες επενδύσεις private equity στον χώρο του επιχειρηματικού λογισμικού δέχονται πιέσεις λόγω της εξάπλωσης της τεχνητής νοημοσύνης.
Κατά την περίοδο 2020-2022, κορυφαία επενδυτικά σχήματα επένδυσαν δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια σε εταιρείες SaaS, θεωρώντας ότι τα επαναλαμβανόμενα έσοδα από συνδρομές αποτελούσαν το πιο ασφαλές επιχειρηματικό μοντέλο της αγοράς.
Ωστόσο, η ταχεία εξέλιξη της γενετικής τεχνητής νοημοσύνης αμφισβητεί πλέον αρκετές από τις λειτουργίες που προσέφεραν οι παραδοσιακές πλατφόρμες λογισμικού, αναγκάζοντας επενδυτές και διοικήσεις να επαναξιολογήσουν τις στρατηγικές τους.
Η νέα τάση δείχνει ότι η επόμενη φάση της οικονομίας της τεχνητής νοημοσύνης ενδέχεται να μην βασιστεί μόνο στην ανάπτυξη νέων εφαρμογών, αλλά και στην εξαγορά και τον μετασχηματισμό υφιστάμενων επιχειρήσεων, με τα venture capitals να διεκδικούν πρωταγωνιστικό ρόλο στη διαδικασία αυτή.
