Αυτό σημαίνει ότι μετά την πάροδο πενταετίας, εφόσον δεν έχουν γίνει οι απαιτούμενες ενέργειες, οι οφειλές παραγράφονται και δεν μπορούν πλέον να αναζητηθούν.
Για τις παλαιότερες οφειλές, δηλαδή εκείνες που δημιουργήθηκαν έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2025, εξακολουθεί να ισχύει η δεκαετής παραγραφή. Η δεκαετία εφαρμόζεται ακόμη και αν οι συγκεκριμένες οφειλές βεβαιωθούν μετά την έναρξη ισχύος του νέου πενταετούς κανόνα. Έτσι, το νέο καθεστώς δεν έχει αναδρομική εφαρμογή για τις παλιές οφειλές.
Η έναρξη του χρόνου παραγραφής υπολογίζεται από την πρώτη ημέρα του επόμενου έτους μέσα στο οποίο παρασχέθηκε η εργασία ή η υπηρεσία για την οποία οφείλονται εισφορές. Για παράδειγμα, αν υπάρχουν οφειλές εισφορών για την περίοδο Μαΐου 2005, η παραγραφή αρχίζει την 1η Ιανουαρίου 2006.
Όταν μια οφειλή από ασφαλιστικές εισφορές παραγραφεί, ο αντίστοιχος χρόνος ασφάλισης δεν λαμβάνεται υπόψη ούτε για τη θεμελίωση δικαιώματος σύνταξης ούτε για την προσαύξηση του ποσού της. Ωστόσο, υπάρχει εξαίρεση για τους μισθωτούς, οι οποίοι δεν θίγονται από την παραγραφή οφειλών του εργοδότη τους, καθώς ο ασφαλιστικός χρόνος που τους αφορά συνεχίζει να αναγνωρίζεται κανονικά.
Η πενταετής παραγραφή αφορά όλες τις κατηγορίες οφειλετών: εργοδότες, ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες. Παράλληλα, υποχρεώνει και τον ίδιο τον e-ΕΦΚΑ να κινείται πιο έγκαιρα, βεβαιώνοντας τις οφειλές κοντά στον χρόνο που αυτές δημιουργούνται. Με τον τρόπο αυτό ενισχύονται τα ασφαλιστικά έσοδα και αποφεύγονται υπερβολικές καθυστερήσεις.
Σημαντικό είναι ότι η παραγραφή μπορεί να διακοπεί. Κάθε φορά που ο ασφαλισμένος ειδοποιείται για οφειλή, ο χρόνος παραγραφής ξεκινά εκ νέου. Το ίδιο συμβαίνει σε περιπτώσεις κατασχέσεων, πλειστηριασμών, αναγγελιών οφειλών, υπαγωγής σε ρύθμιση, καταβολής δόσεων ή ακόμη και με την κήρυξη σε πτώχευση. Όλες αυτές οι ενέργειες θεωρούνται ότι αναγνωρίζουν την οφειλή και «μηδενίζουν» τον χρόνο παραγραφής.
Για τους μη μισθωτούς ασφαλισμένους, όπως ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες, η παραγραφή πέραν της δεκαετίας δεν γίνεται αυτόματα. Απαιτείται έλεγχος από την αρμόδια Τοπική Διεύθυνση του e-ΕΦΚΑ, ώστε να διαπιστωθεί αν έχουν συμπληρωθεί οι προϋποθέσεις και αν υπήρξαν γεγονότα που διέκοψαν ή ανέστειλαν την παραγραφή. Για τον λόγο αυτό, ο ασφαλισμένος πρέπει να υποβάλει σχετική αίτηση και υπεύθυνη δήλωση, αναφέροντας αναλυτικά τις οφειλές για τις οποίες ζητά την παραγραφή.
