Τα νέα μέτρα στοχεύουν αφενός στην άμβλυνση της στεγαστικής κρίσης και αφετέρου στην τόνωση της αγοράς ακινήτων, μέσω μειώσεων φόρων, απαλλαγών και κινήτρων για την επαναφορά κλειστών κατοικιών στην αγορά.
Κεντρικός πυλώνας των αλλαγών είναι η νέα κλίμακα φορολόγησης των εισοδημάτων από ενοίκια. Διατηρείται ο συντελεστής 15% για εισοδήματα έως 12.000 ευρώ, ενώ εισάγεται ενδιάμεσος συντελεστής 25% για το τμήμα εισοδήματος από 12.001 έως 24.000 ευρώ, αντί του 35% που ίσχυε μέχρι πρότινος. Για υψηλότερα εισοδήματα, ο συντελεστής ανέρχεται σε 35% για ποσά έως 35.000 ευρώ και σε 45% για το υπερβάλλον.
Η αλλαγή αυτή οδηγεί σε σημαντικές ελαφρύνσεις για περίπου 160.000 ιδιοκτήτες (από τους 1,8 εκατ. φορολογούμενους είτι 1 στους 10) με ετήσια έσοδα άνω των 12.000 ευρώ, με τη μείωση φόρου να φθάνει ή και να ξεπερνά τα 1.300 ευρώ, ανάλογα με το ύψος των μισθωμάτων.
Ενδεικτικά, για εισόδημα 20.000 ευρώ ο φόρος μειώνεται κατά 800 ευρώ, ενώ για 30.000 ευρώ το όφελος ανέρχεται σε 1.200 ευρώ. Τα στοιχεία από τις φορολογικές δηλώσεις δείχνουν ότι περίπου 1,8 εκατ. φορολογούμενοι δηλώνουν εισοδήματα από ενοίκια συνολικού ύψους 8,5 δισ. ευρώ ετησίως, με το 87% αυτών να εμφανίζει εισόδημα κάτω των 10.000 ευρώ.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η τριετής πλήρης φοροαπαλλαγή για εισοδήματα από ενοίκια που θα προκύψουν από κλειστές κατοικίες ή από ακίνητα που μετατρέπονται από βραχυχρόνια σε μακροχρόνια μίσθωση έως το τέλος του 2026. Το μέτρο αφορά κατοικίες που ήταν κενές για τουλάχιστον τρία χρόνια ή ακίνητα έως 120 τ.μ. που χρησιμοποιούνταν για βραχυχρόνια μίσθωση και πλέον διατίθενται για κύρια κατοικία με ελάχιστη διάρκεια μίσθωσης τριών ετών. Στόχος είναι η αύξηση της προσφοράς στην αγορά ενοικίων και η συγκράτηση των τιμών.
Παράλληλα, θεσπίζεται σημαντική μείωση στον ΕΝΦΙΑ για ιδιοκτήτες κύριας κατοικίας σε μικρούς οικισμούς. Περισσότεροι από 1 εκατ. φορολογούμενοι σε περιοχές με πληθυσμό κάτω των 1.500 κατοίκων (εκτός Αττικής) θα δουν αυτόματη έκπτωση 50% στον ΕΝΦΙΑ για το 2026, ενώ από το 2027 προβλέπεται πλήρης απαλλαγή. Η έκπτωση αφορά αποκλειστικά την κύρια κατοικία και ισχύει εφόσον η συνολική αξία της δεν υπερβαίνει τις 400.000 ευρώ.
Σημαντική ανάσα προσφέρουν και οι μειώσεις στα τεκμήρια διαβίωσης για κατοικίες, που φθάνουν έως και το 35%. Τα νέα, χαμηλότερα ποσά περιορίζουν τον κίνδυνο επιβολής φόρου σε τεκμαρτό εισόδημα, ιδιαίτερα για νοικοκυριά με χαμηλά ή μεσαία πραγματικά εισοδήματα.
Στον τομέα των αγοραπωλησιών, παρατείνεται για ακόμη ένα έτος η αναστολή του ΦΠΑ 24% στις μεταβιβάσεις νεόδμητων ακινήτων, με αποτέλεσμα οι αγοραστές να επιβαρύνονται μόνο με φόρο μεταβίβασης 3%. Η διαφορά στο τελικό κόστος είναι εντυπωσιακή, καθώς για ακίνητο αξίας 200.000 ευρώ η εξοικονόμηση φθάνει τα 42.000 ευρώ. Σε αναστολή παραμένει έως τα τέλη του 2026 και ο φόρος υπεραξίας 15% στις πωλήσεις ακινήτων.
Τέλος, ισχυρό κίνητρο παρέχεται για την ανακαίνιση και ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών και επαγγελματικών ακινήτων. Οι φορολογούμενοι που θα πραγματοποιήσουν σχετικές δαπάνες εντός του 2026 δικαιούνται έκπτωση φόρου έως 16.000 ευρώ, κατανεμημένη σε πέντε έτη, υπό την προϋπόθεση εξόφλησης με ηλεκτρονικά μέσα και διαβίβασης των παραστατικών στην ΑΑΔΕ.