Κτηματολόγιο: Στο 99% η κτηματογράφηση – Επόμενος στόχος το «gov.gr των πολεοδομιών»

Ο πρωθυπουργός έκανε λόγο για ένα έργο που επί δεκαετίες θεωρούνταν εξαιρετικά δύσκολο να ολοκληρωθεί, σημειώνοντας ότι η χώρα βρίσκεται πλέον στο σημείο να κλείνει μια εκκρεμότητα δύο αιώνων που αφορά την προστασία της ιδιοκτησίας και τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης.

«Φτάσαμε σήμερα στο σημείο να μπορούμε να πούμε ότι μία εκκρεμότητα 200 ετών για το ελληνικό κράτος έχει επιτέλους επιλυθεί», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι το νέο πλαίσιο προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου, διαφάνεια και αντικειμενικότητα στη διαχείριση της ακίνητης περιουσίας.

Σύμφωνα με τον κ. Μητσοτάκη, η ολοκλήρωση του Κτηματολογίου αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής μεταρρυθμίσεων που αφορούν την οργάνωση του χώρου και τον χωροταξικό σχεδιασμό της χώρας. Όπως εξήγησε, η κυβέρνηση προχωρά παράλληλα στην εκπόνηση εθνικών, περιφερειακών και τοπικών χωροταξικών σχεδίων, με στόχο να καθορίζονται με σαφήνεια οι επιτρεπόμενες χρήσεις γης σε κάθε περιοχή της επικράτειας.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου ψηφιακού συστήματος διαχείρισης της ακίνητης περιουσίας και της δόμησης. Όπως σημείωσε, το τελικό όραμα είναι η ανάπτυξη ενός ενιαίου ψηφιακού χάρτη, μέσω του οποίου κάθε πολίτης ή επενδυτής θα μπορεί να γνωρίζει άμεσα τι επιτρέπεται να κατασκευάσει σε κάθε ακίνητο, καθώς και να παρακολουθείται ψηφιακά η οικοδομική δραστηριότητα ώστε να περιορίζονται φαινόμενα αυθαιρεσίας.

«Το τελικό όραμα θα πρέπει να είναι ένας μεγάλος ψηφιακός χάρτης, όπου για κάθε ΚΑΕΚ θα γνωρίζει κανείς ακριβώς τι μπορεί να χτίσει, τι επιτρέπεται και τι απαγορεύεται», τόνισε.

Ο πρωθυπουργός συνέδεσε τη μεταρρύθμιση με την αναπτυξιακή προοπτική της χώρας, επισημαίνοντας ότι η ύπαρξη σαφών κανόνων στην ιδιοκτησία και τη δόμηση αποτελεί βασική προϋπόθεση για την προσέλκυση επενδύσεων και την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση του κτιριακού αποθέματος.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στη στεγαστική κρίση που αντιμετωπίζει η χώρα, εκτιμώντας ότι τα επόμενα χρόνια θα υπάρξουν σημαντικές εξελίξεις που θα συνδέονται με την ανάγκη αξιοποίησης ακινήτων και την αύξηση της προσφοράς κατοικιών.

Ξεχωριστή αναφορά έκανε και στον ρόλο του Ταμείου Ανάκαμψης, υπογραμμίζοντας ότι η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση υπήρξε καθοριστική για την υλοποίηση των ψηφιακών έργων που επέτρεψαν την ολοκλήρωση του Κτηματολογίου και τον εκσυγχρονισμό κρίσιμων λειτουργιών του Δημοσίου.

Κλείνοντας, ο κ. Μητσοτάκης επανέλαβε ότι η μεταρρύθμιση του κράτους και η αντιμετώπιση των παθογενειών της δημόσιας διοίκησης παραμένουν βασικοί στόχοι έως το 2030, υπογραμμίζοντας ότι η δημιουργία ενός κράτους που λειτουργεί με διαφάνεια, ταχύτητα και αποτελεσματικότητα αποτελεί ακόμη μία κρίσιμη εκκρεμότητα που η κυβέρνηση φιλοδοξεί να ολοκληρώσει τα επόμενα χρόνια.

Σύγχρονο ψηφιακό εργαλείο

Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, χαρακτήρισε τη σημερινή εικόνα του Κτηματολογίου ως δικαίωση μιας πολυετούς προσπάθειας, σημειώνοντας ότι το έργο περνά πλέον «από τη φάση των διαρκών εξαγγελιών στη φάση της ολοκλήρωσης και της παραγωγικής λειτουργίας».

Όπως ανέφερε, κατά τη θητεία του στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας η κτηματογράφηση αυξήθηκε από το 28% το καλοκαίρι του 2019 στο 65% στα τέλη του 2020, ενώ τα αναρτημένα δικαιώματα υπερτριπλασιάστηκαν, από 2,1 εκατ. σε 7,4 εκατ. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ολοκλήρωση της ανάρτησης στον Δήμο Αθηναίων το 2020, μετά από δώδεκα χρόνια καθυστερήσεων.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η μεταρρύθμιση συνοδεύτηκε από τη μετάβαση των 392 παλαιών υποθηκοφυλακείων σε ένα νέο δίκτυο 79 σύγχρονων κτηματολογικών γραφείων, καθώς και από την έναρξη του μεγάλου έργου ψηφιοποίησης των αρχείων των υποθηκοφυλακείων με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης.

«Μέσα στο 2026 θα έχουμε πλήρη ολοκλήρωση, δημιουργώντας ασφάλεια και σαφήνεια για τους ιδιοκτήτες, τους επαγγελματίες και το κράτος», τόνισε ο κ. Χατζηδάκης.

Από την πλευρά του, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, συνέδεσε το Κτηματολόγιο με τη χωροταξία και την πολεοδομία, χαρακτηρίζοντάς τα ως τους τρεις βασικούς πυλώνες για την οργάνωση του χώρου και την αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας.

Ο υπουργός υποστήριξε ότι η Ελλάδα δεν περιορίζεται πλέον στην κάλυψη του ευρωπαϊκού ελλείμματος στον τομέα αυτό, αλλά έχει προχωρήσει σε μια μεταρρύθμιση που ξεπερνά τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Παράλληλα, προανήγγειλε τη δημιουργία του Εθνικού Οργανισμού Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης, ο οποίος θα λειτουργεί ως ένα ενιαίο σημείο εξυπηρέτησης για ζητήματα ακινήτων και πολεοδομίας.

«Ουσιαστικά δημιουργούμε ένα One-Stop-Shop, ένα “Gov.gr για τις πολεοδομίες”, που θα εξασφαλίζει ταχύτερη εξυπηρέτηση, καλύτερη κατανομή φόρτου εργασίας και ενιαία εφαρμογή της νομοθεσίας σε όλη τη χώρα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο κ. Παπασταύρου έδωσε ιδιαίτερη έμφαση και στη μάχη κατά της πολυνομίας, σημειώνοντας ότι η πολυπλοκότητα του θεσμικού πλαισίου λειτουργεί ως «αόρατος φόρος» για την ιδιοκτησία, τις επενδύσεις και την παραγωγικότητα. Στο πλαίσιο αυτό, υπενθύμισε την κωδικοποίηση της πολεοδομικής και χωροταξικής νομοθεσίας σε έναν ενιαίο κώδικα 477 άρθρων, ο οποίος αντικατέστησε περισσότερα από 180 διάσπαρτα νομοθετήματα.

Στον ψηφιακό μετασχηματισμό του φορέα επικεντρώθηκε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, παρουσιάζοντας τα αποτελέσματα της τεχνολογικής αναβάθμισης του Κτηματολογίου.

Όπως σημείωσε, η κτηματογράφηση έχει πλέον φτάσει στο 99% της επικράτειας, έναντι μόλις 38% το 2019, ενώ κάθε ακίνητο διαθέτει πλέον μοναδικό Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτηματολογίου (ΚΑΕΚ), ενισχύοντας την ασφάλεια δικαίου στις συναλλαγές.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο έργο ψηφιοποίησης των αρχείων των υποθηκοφυλακείων, το οποίο περιλαμβάνει 612 εκατομμύρια σελίδες και περισσότερα από 300 terabyte δεδομένων. Παράλληλα, οι περίπου 100 ψηφιακές εφαρμογές του Κτηματολογίου έχουν μεταφερθεί στο κυβερνητικό νέφος (G-Cloud), εξασφαλίζοντας αυξημένη διαθεσιμότητα και ταχύτητα εξυπηρέτησης.

Ο υπουργός ανέδειξε επίσης τον ρόλο της Τεχνητής Νοημοσύνης, σημειώνοντας ότι ήδη αξιοποιείται για την επεξεργασία και τον έλεγχο πολύπλοκων νομικών εγγράφων, μειώνοντας σημαντικά τον χρόνο διεκπεραίωσης διαδικασιών.

«Δεν ήρθαμε να πανηγυρίσουμε, αλλά να αναδείξουμε τη δουλειά που έχει γίνει και να συμφωνήσουμε στα επόμενα βήματα. Πρέπει να ολοκληρώσουμε την κτηματογράφηση στο 100% και να διασφαλίσουμε πλήρως ιχνηλατήσιμες διαδικασίες για κάθε πολίτη», υπογράμμισε.

Το κοινό μήνυμα των κυβερνητικών στελεχών ήταν ότι η ολοκλήρωση του Κτηματολογίου δεν αποτελεί το τέλος μιας μεταρρύθμισης, αλλά την αφετηρία για μια νέα εποχή ψηφιακής διαχείρισης της ιδιοκτησίας, της δόμησης και του χωροταξικού σχεδιασμού, με στόχο τη βελτίωση του επενδυτικού περιβάλλοντος, την ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου και την επιτάχυνση της αναπτυξιακής πορείας της χώρας.

Με έμφαση στο σύνθημα της κυβέρνησης «Το είπαμε, το κάναμε», ο υφυπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Χρήστος Δερμεντζόπουλος, παρουσίασε την πρόοδο του Ελληνικού Κτηματολογίου, χαρακτηρίζοντάς το ως την πλέον σύνθετη και αναγκαία διοικητική μεταρρύθμιση των τελευταίων δεκαετιών.

Ο κ. Δερμεντζόπουλος υπογράμμισε τη σημασία της ολοκλήρωσης του έργου, το οποίο χαρακτήρισε ως «δέσμευση που κρίνεται στην πράξη». «Πιστεύω πως το Κτηματολόγιο εμπίπτει στην κατηγορία αυτή: Μια εκκρεμότητα δεκαετιών που κράτησε πίσω την οικονομία, δημιούργησε αβεβαιότητα στους πολίτες, έδωσε χώρο σε αυθαιρεσία ακόμα και φαινόμενα διαφθοράς, και μια καθόλου τιμητική πραγματικότητα, μιας και τον 21ο αιώνα η χώρα μας ήταν το μοναδικό ευρωπαϊκό κράτος χωρίς ολοκληρωμένο κτηματολόγιο. Και αυτό λοιπόν έπρεπε να τελειώσει», τόνισε χαρακτηριστικά, ενώ στη συνέχεια παρέθεσε στοιχεία που καταδεικνύουν την ταχύτητα των αλλαγών: «Το 2019 παραλάβαμε ένα έργο που για 20 και πλέον χρόνια μετά την εκκίνησή του είχε φτάσει μόλις στο 38%. Λιγότερο από τη μισή χώρα λοιπόν είχε κτηματογραφηθεί. Σήμερα η εικόνα είναι ριζικά διαφορετική. Η ανάρτηση σε επίπεδο κτηματογράφησης έχει φτάσει στο 99% της επικράτειας».

Όπως εξήγησε, η επίτευξη αυτή δίνει επιτέλους «ταυτότητα» στο σύνολο των γεωτεμαχίων της χώρας, συμπεριλαμβανομένων των νησιών μας.