ΟΟΣΑ: Παρουσίασε το έργο της ενεργειακής διασύνδεσης στη ΝΑ Ευρώπη

Οπως αναφέρει σχετική ανακοίνωση το έργο στοχεύει στην ενίσχυση της διασυνδεσιμότητας των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, σε μια περίοδο αυξανόμενης γεωπολιτικής αστάθειας και έντονων ανακατατάξεων στην παγκόσμια αγορά ενέργειας.

Την εκδήλωση άνοιξε ο ιδρυτής και πρόεδρος του Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών Συμεών Τσομώκος, ο οποίος υπογράμμισε τη στρατηγική σημασία της Θεσσαλονίκης ως γέφυρας οικονομικών και πολιτικών σχέσεων μεταξύ Ευρώπης και Βαλκανίων.

Ο πρέσβης της Ελλάδας στον ΟΟΣΑ Γιώργος Παγουλάτος επεσήμανε ότι πριν από 23 χρόνια, στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Θεσσαλονίκης 2003, τέθηκαν τα θεμέλια για την ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων. Παράλληλα, χαιρέτισε την προοπτική ένταξης της Βουλγαρία, της Κροατία και της Ρουμανία στον ΟΟΣΑ, σημειώνοντας ότι μπορούν να υπολογίζουν στην πλήρη στήριξη της Ελλάδα.

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΟΣΑ Mathias Cormann παρουσίασε την ενεργειακή πραγματικότητα στα Δυτικά Βαλκάνια, επισημαίνοντας ότι μόλις το 48% των ευρωπαϊκών προδιαγραφών για την αγορά ενέργειας έχει εφαρμοστεί στις έξι χώρες της περιοχής. Όπως ανέφερε, οι κρατικές ενεργειακές εταιρείες δαπανούν περίπου το 16% των εσόδων τους σε μισθούς – ποσοστό διπλάσιο από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ – ενώ οι επιδοτήσεις στρεβλώνουν τον ανταγωνισμό.

Σοβαρές ελλείψεις υποδομών

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε και στις ελλείψεις υποδομών, καθώς περίπου το 14% της ηλεκτρικής ενέργειας χάνεται στα δίκτυα, ποσοστό σχεδόν τριπλάσιο σε σχέση με το 5% που καταγράφεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Παράλληλα, περίπου το ήμισυ της ηλεκτροπαραγωγής στην περιοχή εξακολουθεί να βασίζεται στον λιγνίτη.

Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Τσάφος τόνισε ότι η ενεργειακή ασφάλεια αποτελεί βασική προτεραιότητα της πολιτικής ατζέντας, με τρεις βασικούς άξονες: προσιτές τιμές ενέργειας, στρατηγική αυτονομία και ενίσχυση των διασυνδέσεων. Όπως σημείωσε, μέσα σε δύο δεκαετίες η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από λιγνίτη στην Ελλάδα μειώθηκε από περίπου 60% σε λιγότερο από 5%, ενώ η παραγωγή από αιολικά και φωτοβολταϊκά ξεπερνά πλέον το 50%.

Ο ίδιος ανέφερε ακόμη ότι η χώρα έχει μετατραπεί από καθαρό εισαγωγέα σε καθαρό εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ οι επενδύσεις στα ενεργειακά δίκτυα έχουν τετραπλασιαστεί τα τελευταία χρόνια, με σημαντικά έργα διασύνδεσης νησιών και ψηφιοποίησης των υποδομών.

Από την πλευρά της Ρουμανία, ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Ενέργειας Cristian Silviu Bușoi δεσμεύθηκε ότι μέχρι την ολοκλήρωση του έργου το 2027 η χώρα θα προχωρήσει σε βελτίωση του κανονιστικού πλαισίου της ενεργειακής αγοράς, τονίζοντας ότι η διασυνοριακή διασύνδεση αποτελεί βασικό εργαλείο για την ενεργειακή ασφάλεια, την πράσινη μετάβαση και τη μείωση των τιμών ενέργειας.

Σύμφωνα με τον αναπληρωτή διευθυντή της Διεύθυνσης Παγκόσμιων Σχέσεων του ΟΟΣΑ Karim Dahou, η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη αναμένεται να αυξηθεί κατά περίπου 60% έως το 2030, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την ανάπτυξη διασυνοριακών ενεργειακών υποδομών.

Η ανώτερη σύμβουλος του προγράμματος Νοτιοανατολικής Ευρώπης του ΟΟΣΑ Gabriela Miranda σημείωσε ότι το έργο στηρίζεται σε πάνω από 20 χρόνια εμπειρίας του οργανισμού στην περιοχή και στοχεύει στην ενοποίηση των ενεργειακών αγορών, την προσέλκυση επενδύσεων, την ενσωμάτωση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας.

Το πρόγραμμα ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2025 και αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Σεπτέμβριο του 2027, με βασική εστίαση σε χώρες των Δυτικών Βαλκανίων όπως η Αλβανία, το Κόσοβο, η Βόρεια Μακεδονία και η Σερβία. Στο πλαίσιο του έργου θα εκπονηθεί αναλυτική έκθεση για τις ενεργειακές υποδομές της περιοχής, η οποία θα περιλαμβάνει οδικό χάρτη για την ενίσχυση της διασυνδεσιμότητας και της ενεργειακής συνεργασίας.